Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту icon

Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту



НазваниеОқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту
Дата конвертации26.01.2013
Размер88.64 Kb.
ТипДокументы
источник

Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту.

Оқу үрдесінің субьекттілерін дамыту шарты ретінде мектептің білім беру ортасын қалыптастыру.

Ибрагимова С.С.

ММ №7 орта мектеп


ҚАЗАҚ ТІЛІ САБАҚТАРЫНДА ТІЛ ДАМЫТУ, АУЫЗЕКІ СӨЙЛЕУДІ ДАМЫТУ


Казіргі уақытта орыс тілді аудиторияларда қазақ тілін оқытуда тиімділігі жоғары түрлі оқыту технологиялары қолданылады.Олардың ішінде проблемалық оқыту, интерактивті оқыту,ойындық технологиялық оқыту,коммуникативтік оқыту,модульдық оқыту т.б.технологиялар қазақ тілін екінші тіл емес,мемлекеттік тіл ретінде үйренушілердің белсенділігін арттыруда қолайлы болып табылады.

Қазақ тілін орыс мектептерінде оқытудағы басты мақсатымыз-оқушылардың сөздік қорын молайту, қазақ тіліне тән дыбыстарды дұрыс оқып,айта білуге,сауатты жазуға,бір-бірімен сөйлесе білуге дағдыландыру,ойын қазақша жеткізе алатындай дәрежеге жеткізу.

Осы мақсаттарымызды коммуникативтік технологиясы қазақ тілін басқа ұлт балаларына үйретудегі ұтымды әдіс деп санауға болады.


^ ОҚЫТУДА КОММУНИКАТИВТІ ТЕХНОЛОГИЯНЫ

ПАЙДАЛАНУДЫҢ ТИІМДІЛІГІ



Білім сапалығы






Өз бетімен жұмыс істеу



Жылдамдықтың көбеюі


























Сөйлеу мәнерінің

жылдамдығы







Шығармашылық

Қызығушылық




Ойлау қабілетінің кеңеюі




^ СӨЙЛЕУ ІСКЕРЛІГІНІҢ КОММУНИКАТИВТІ БАҒЫТТАРЫ


СӨЙЛЕСУ







ДИАЛОГ




МОНОЛОГ




Д И А Л О Г







СҰХБАТ




СҰРАСТЫРУ




ӘҢГІМЕЛЕСУ(пікір алмасу)








ПІКІРТАЛАС




^ ОҚЫТУДА КОММУНИКАТИВТІ ТЕХНОЛОГИЯНЫ

ПАЙДАЛАНУ-тілде қарым-қатынас тудыру арқылы оқыту.

Барлық жылдам оқыту технологияның негізгі тілдік қарым-қатынас тудыру арқылы оқыту болып табылады.Сөйлесу –бұл адамдардың тіл арқылы байланыс жасау процесі. Ақпараттық коммуникативтік біліктілікті қалыптастыруда сөз, сөз тіркесі, сөйлем, бейімделген мәтіннен басқа оқушы мен оқытушы арасында белгілі бір жағдаят немесе тақырыпқа сай іс-әрекеттік білім беру дәрежесіне байланысты болуы керек.Ол үшін көп жұмыс жүргізілу қажет.Тіл үйретуде ең басты міндет-оқушылардың сөйлеу тілін жетілдіру.Оқушылар тілдің грамматикасын білу арқылы бір-бірімен сөйлесуді,сұрақ қоюды үйренеді.Мен өз тәжірибемде оқушыларды ауызекі сөйлеуге үйрету үшін төмендегі әдістерді жүйелі қолдануға тырысамын.


1.Сұрақ-жауап әдісі ең тиімді әдіс,оқушылардың көру қабілеттерін ойлау

қабілеттермен ұштастыра дамытады.

-Мынау не?

Мынау кітап

-Кітап қандай?

Кітап қызық.

-Бұл кітап қалай аталады?

Кітап «Қазақ халқының ертегілері» деп аталады.

-Кітапті кімдерге сыйлауға болады?

Кітапті оқырмандарға сыйлауға болады.

-Кітаптарды қайдан алуға болады?

-Кітаптарды кітапханадан алуға болады.

-Сен қандай кітапті ұнатасың?

-Мен соғыс туралы кітаптарды ұнатамын.

2.Өз ойын айту әдісі оқушылардың ойлану,ойлау үдісі арқылы ойын

ауызша жүйелі айтып беруге дағдыландыру.

Тірек сөздер: қыс мезгілі, Жаңа жыл, мұз айдыны, қалын қар,аязды

күн,қатты боран.

3.Ситуация арқылы сөздер,сөз тіркестерін,сөйлем құрау ,болған,

сөйлесу көрген,естіген уақиға жайлы ойын жеткізу.

Мына сөдермен сөйлем құра,сонан соң суретке қарап ауызша әңгіме

құрастыр:жазда, досыммен, ауылда, демалдық,шомылдық, ауладық.


4.Аударма әдісі екі тілде жазуды,оқуды,сөйлеуді үйрететін пайдалы

әдіс

Кейбір жеңіл мәтіндерді бірден қазақшадан орысшаға аударту біраз

қиынырақ,сондықтан ол мұғалімнің көмегімен жүзеге асады..

5.Диалог әдісі-бұл әдісті меңгерген оқушы оқытушымен және өзара кері

байланысқа түсе алады.Әріне бұл жағдайда оқушының алдында белгілі бір уақыт ішінде өздігінен ойлануға,түсінуге және ойын еркін жеткізуге мүмкіндік туындайды.

Монолог әдісі оқушылардың өз білім деңгейлеріне сай өз ойларын айтқызуға ұмтылдыру.-үйге берген тапсырманы әңгімелету арқылы жүргізуге арқылы жүргізуге болады және мәтінмен жұмыс істеген кезде орындалады.

Диалогтың және монологтың жеке тұлға үшін атқаратын қызметтері бір арнаға тоғысып жатады да оқушының танымдық қабілетін,жалпы тәрбиелік деңгейінің дамуына әсер етеді.Диалог пен монологтардың тіл үйренуші үшін маңызы өте зор.Күнделікті бала өмірінде жиі қолданыста жүрген сөздерді пайдалана отырып сөйлесу тілді тез меңгеруге мүмкіндік береді.Диалог пен монологтарды сурет бойынша,техникалық құралдар және ойын элементтері арқылы құрастыруға болады.

Сабақта тілдік қатынас үш түрлі жолмен немесе қалыппен іске асырылады:

1.Жұптық.

2.Топтық.

3.Ұжымдық.

Жұптық оқыту қалпында тілдік қатынас екі адамның арасында жүреді.Онда негізгі мақсат- екі оқушының өзара тілдесу ерекшеліктеріне, тілді білу дәрежесіне т.б. сүйене отырып іске асырылады.

Мұнда оқушылар екі- екіден жұпқа бөлініп, әр жұп жеке тапсырмалар бойынша жұмыс істейді де, олардың сыңарлары бір- бірімен отырады.

Жұптық қалыппен тілді үйретудің ерекшелігі:ол диалог арқылы жүзеге асады да, тілдік қарым-қатынастың ауызша түрін дамытуға себін тигезеді.Бұл қалып бойынша бүкіл тілдік материал диалогтың негізіңде меңгеріледі.

Тілді топтық форма арқылы оқыту арнайы құрылған шағын топтарды қатысымдық әдістің қағидаларына бейімделудің нәтижесіңде жүреді.

Оқыту кезіндегі топтар сабақтың өтуіне қолайлы шағын адамдар санынан(3-5адам) тұрады және мұғалімнің алдына қойған мақсатына сай құрылады.

Оқушыларды топтарға бөліп сабақ өткізу оқушылар арасындағы қарым- қатынасты жақсартады, дұрыс сөйлей білуге жағдай жасайды, оқушылардың білімін жетілдіреді,әр түрлі мінез- құлықтағы адамдармен пікір алмасуға үйретеді, топтар арасында оқушы өзінің жеке- дара қасиетін көрсетуге мүмкіндік алады.

Оқытудың ұжымдық қалпы жұптық және тортық қалыптарды өзара біріктіреді.Өйткені оқыту, сөйлесу процессі бүкіл топтағы адамдармен де, жеке- екі адамның арасында да жүреді.

Тіл үйренудің ұжымдық формасы дегеніміз- үйренушінің бүкіл топтағы адамдардың әрқайсысымен жеке сұхбаттасы арқылы олардың екеунің бір-бірін үйретуі, оқытуы,адамдардың бірінен- екеуінің үйренуі ; пікір алмасуы және әр жұп сыңарларының ауысып отыруы нәтижесінде бүкіл ұжым мүшелерінің түгел қамтылып әрі жұптық: әрі топтық тілдік қатынастың жүзеге асуы.


Коммуникативтік сөйлеу әрекетінің қай түрі болса да лексикалық-грамматикалық дайындық деңгейіне сүйенеді.

Сөйлем бөліміндегі тапсырмалар деңгей бойынша беріледі.

I деңгей- дарынды балаларға арналған шығармашылық тапсырмалар.

II деңгей- стандарт талабына сай тапсырмалар.

III деңгей- жеңілдетілген тапсырмалар беріледі.

Үш деңгейлік тапсырмаларды дайындағанда Б.Блумның таксоманиясын ұсынады.Бұл дегеніміз:

I деңгей– жеңілдетілген.

Тақырыпты қарапайым білім мен түсінік деңгейінде игеру.Таксонония бойынша:білу, түсіну.

II деңгей- мемлекеттік білім стандартының талабына сай тапсырмаларды алған білімін қолдана білу және талдау деңгейінде игеру.

Таксономия бойынша: қолдану,талдау.

III деңгей – жоғары күрделілік дәрежесіндегі («Стандарттан жоғары») тапсырмалар алған білімін топтау және бағалау деңгейіне бағытталған.

Таксономия бойынша:топтау, бағалау.

Әр деңгейден өткен сайын оқушы ойындағы мүмкіндіктері мен қабілеттері ашыла түсіп,меңгерген білімі мазмұны жағынан тереңдейді, тапсырма көлемі мен сапасы жағынан жоғарыдай береді.

Осы принциптерге сүйене отырып,деңгейлеп тапсырма арқылы оқыту- сапалы білім берудің тиімді де ұтымды тәсілі болып қала бермек.

Деңгейлік тапсырмаларды жүргізудегі негізгі мақсат:баланың қабілетін ашу,шығармашылығын шындау,іздендіру,пәнге қызығушылығын арттыру.

Сабақта оқушылардың коммуникативтік сөйлеуі ,тіл дамытуы көрнекілік әдісі,ойын әдістер арқылы іске асады.

Көрнекілік әдісі- сабақ сайын жүргізілетін әдіс.Басқа тілді үйретуде ең нәтижелі және жиі қолданылады.Бірінші, екінші сыныптарда түрлі суреттерді(оқу құралдары, сыныптағы заттар,тамақ,киім,тазалық сақтау заттары т.б.), ойыншықтарды көрсету арқылы балалар сөз үйренеді, қазақша сөйлеуге дағдылады.

Қазақ халқының тұңгышғалыми Ш.Уәлиханов: «Қазақ тілі- түркі тілінің ішіндегі ең сұлуы »деген екен.Қазақ тілінің әдемілігін, сұлулығын әрі күрделілігін түсіндіре білу көп қажет етеді.

Сабақта тіл дамыту жұмыстарына басты назар аударып, сабақты қызықты өткізуге көбінесе көрнекіліктің қажеттілігі зор.

Көрнекілік- оқу материалын оқушы көңіліне оңай да әсерлі жолмен жеткізу үшін көмекші құрал.Бүгінде қазақ тілі пәніне қажетті көрнекіліктер бұрынғыға қарағанда біршама арта түсті.Көрнекілік шкірт білімін арттырып,сабақ процесінің тиімділігін жүзеге асырады.Сонымен қатар көрнекіліктер сабақтың әсерлігін, мазмұны мен сапасын,оқушылардың сабаққа қызығушылығын арттыра түсетіні анық.


Мен әр сабағыма қажет көрнекілікті күні бұрын дайындап, олардың зстетикалық, білімділік, танымдық мәнмазмұнына ерекше назар аударамын.

Бұрыннан бар, дайын тұрған қиынды және қолдан салынған суреттер, буклеттердің ішінен қажеттісін іріктеп алып, арнаулы папқаға салып қоямын.Жинақталған плакаттарды альбомдарды,әр түрлі дидактикалық материалдар мен карточкалардың картотекасын қарап, сабақта оларды қандай әдіспен пайдалануды ойластырамын.Көрнекіліктерді сабақ мақсатына сәйкес түрлендіре пайдаланамын.

Көрнекіліктерді 4 топқа бөлуге болады:

1.Жалпы көрнекі құралдар:техникалық құралдар,компьтер, бейне таспалар,магнитафон, диафильм,эпидаскоп, кодоскоп,слайд,т.б.

2.Даяр плакаттар, портреттер,карталар.

3.Қолдан жасалған құралдар:схема, таблица,аппликация, дидактикалық материалдар, үлестірмелі және кеспе карточкалар, сөзжұмбақтар,кроссворд,т.б.

4. Әр модульға арналған тест сұрақтары.

Коммуникативтік технология туралы айтқанда, қазіргі білім беру саласында жаңа ақпараттық коммуникациялық технологияны бөлуге болмайды.

Ен алдымен мектептегі оқу үрдісінің тиімділігін арттыру проблемаларын шешуде жаңа ақпараттық коммуникациялық технологияны мүмкіндігінше меңгерту керек.

Сонымен мұғалім оқу үрдісін шаблонды түрде емес,оқушылармен өзара әрекеттестік, өзара түсіністік пен сыйластық негізінде жүргізуі тиіс.Ол үшін мұғалімніңөмір сүру образы өзгерген болып, терең гуманистік- ақпараттық білімі, бағыттылығы болуы тиіс. Тек әрекаті мен ойлау жүйесі өзгерген, сонымен қатар өзі ізгіліқтің үлгісіне айнала алған мұғалім ғана өзінде, оқушыларында нағыз гуманистік көзқарастарды қалыптастыра алады.


әдибиеттер

Сатыбаева А, Сатыбаева Г. қазақ тілін оқыту әдістемесі.

Қазақ тілі мен әдибиеті орыс мектебінде № 8 2008ж.

Қазақ тілі мен әдибиеті орыс мектебінде № 10 2007ж. 1-128 Алматы.

Қазақ тілі мен әдибиеті орыс мектебінде № 10 2007 ж. 1-28 Алматы.

Мынбаева А.К, Садвакасова З.М.

Инновационные методы обучения, или как интересно преподавать.



Похожие:

Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconОқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту
Оқу үрдесінің субьекттілерін дамыту шарты ретінде мектептің білім беру ортасын қалыптастыру
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconАса маңызды өзекті мәселе. Білім үрдісінің негізгі мақсаты
Білім беру үрдісінің субъектісі. Білім беру үрдісі субъектісін дамыту шартының алғашқы баспалдағы кәсібилік. Білім беру үрдісінің...
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconБастауыш сынып оқушыларының ҚҰзыреттілігін қалыптастыруда, сыни тұРҒыдан ойлау жобасының МҮмкіндіктері. Зерттеу тақырыбының көкейтестілігі
«Білім беру үрдісінің субьектілерін дамыту шарты ретінде қазіргі заман мектебінде білім сапасын жетілдіру.»
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconБілім беру процессінде субъектінің құзыреттілігін дамыту Баймуханбетова Ж. С
БАҒдарламалау бойынша қалалық ҚашықТЫҚтан оқыту олимпиадасының Қатысушылары үшін интерактивті сабақ ЖҮргізу әдістемесі
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconЕлеубаева К. К. «№15 орта мектеп» мм
Оқу үрдісінің қарым – қатынасының құзырлық дамуы. Даралап оқыту үрдісінің қатысымдық әдісі, қарым- қатынас технологиясы, жаттығулардың...
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconТұлғаның жан-жақты мәдениеттілігін қалыптастыруда оқушылардың қатысымдық құзыреттілігін дамыту. «Біз бүкіл елімізде әлемдік стандарттар деңгейінде сапалы білім беру қызметін жолға қоюға тиістіміз»
Тұлғаның жан-жақты мәдениеттілігін қалыптастыруда оқушылардың қатысымдық құзыреттілігін дамыту
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconБілім үрдісінің жеке тұлғаларының құзырлығын дамыту Мухтарханова А. М
Мектепалды даярлық сынып балаларын білім беру субъектісі ретінде ойын технологиялары арқылы дамыту
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconБілім беру үрдісін ақпараттандыру
Білім беру үрдісін ақпараттандыру – Жаңа ақпараттық технологияларды пайдалану арқылы дамыта оқыту, дара тұлғаны бағыттап оқыту мақсаттарын...
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconБілім беру үрдісінің субъектілерін дамытудың жағдайы ретінде мектептің білім беру ортасын қалыптастыру
ОҚушылардың СӨйлеу тілін қазақ тілі сабақтарында тіл дамыту жұмыстары арқылы дамыту жолдары
Оқыту үрдісінің субьектілерің құзыреттілігін дамыту iconҚ. Бекқожин атындағы №12 жалпы орта білім беру мектебінің химия пәні мұғалімі Жанжаксина Альмира Шайхслямқызы
Саулығына, кәсіби мәдениеттілігіне мұқият қарайтын дәуір. Білім үдерісін ақпараттандыру –жаңа ақпараттық технологияларды пайдалану...
Разместите кнопку на своём сайте:
Документы


База данных защищена авторским правом ©kzgov.docdat.com 2000-2014
При копировании материала обязательно указание активной ссылки открытой для индексации.
обратиться к администрации
Документы